مکانی امن برای زندگی، از میدان های جنگ راهی کشورهای دیگر می شوند با اینکه می دانند این سفر چه خطراتی در پی دارد. در این راستا مرکز خبری سازمان ملل متحد UN با ساترلند[1] (Peter Denis Sutherland) در مورد راه حلهای این بحران به گفتگو نشسته است.

آیا راهی برای بحران کنونی مهاجرت وجود دارد؟

بیایید این گونه به مسئله نگاه کنیم،احتمالاً هیچ راه حل آسانی وجود ندارد و معجزه ای اتفاق نمی افتد، اما اقدامات متعددی در راستای کاهش رنج مهاجران قابل انجام است که نه تنها ما توانایی انجامشان را داریم بلکه ازطرفی وظیفه اصلی ماست.

آیا در حال حاضر اقدامی، در راستای بهبود شرایط پناهجویان، در کوتاه مدت امکان پذیر است؟

بله اقدامات متعددی قابل انجام است. برای مثال بخشی از پناهجویان در اماکنی زاغه مانند و آلوده به سر می برند که نامشان اردوگاه است. البته اردوگاهایی با شرایط بهتر نیز وجود دارند. اما اخیراً من سفری به کالایس(calais   در فرانسه داشتم وشاهد شرایط وحشتناک بهداشتی اردوگاه پناهجویان بودم و در این زمینه باید اقدام اساسی صورت گیرد.اردوگاههای موجود در کشور ترکیه، لبنان و اردن نیز نیاز به کمک فوری دارند.

جنگ سوریه در سال پنجم خود قرار دارد چرا هجوم پناهجویان  به اروپا این روزها شدت گرفته است؟

هرکس تلویزیون تماشا کند متوجه ماهیت خشن و وحشتناک جنگی که در سوریه در حال رخ دادن است می شود. از این رو درک می کند که مردم به خصوص کسانی که فرزند دارند، مجبور به ترک کشور خود هستند تا از آتش جنگ دور شوند.

ما باید بدانیم و باید می دانستیم که با شروع هر جنگ، مهاجرت پدیده ای غیر قابل اجتناب است.

همچنین باید متوجه باشیم که ما(اروپا) نه تنها ازنظر اخلاقی بلکه از نظر قانونی موظف هستیم از پناهجویان حمایت کنیم. این امر فقط شامل پناهجویان جنگی نمی شود بلکه پناهندگان اقتصادی نیز مستحق حفاظت و احترام هستند.

زندگی در اروپا و باقی جهان ادامه دارد و اروپا ادعا می کند که با توجه به جمعیت ۵۰۰ میلیونی قاره اروپا، اتحادیه اروپا توایای پذیرش این میزان پناهجو را ندارد. این ادعا کاملا نادرست است، شمار مهاجران در مقابل جمعیت و وسعت اروپا به واقع اندک است.اروپا قانوناً و اخلاقاً نسبت به پناهجویان مسئول است.بر اساس قانون، پناهجویان مسئولیت تمام دنیا هستند. همسایگی با یک کشور به این معنا نیست که مسئولیت  تنها بر گردن کشور همسایه است. نه تنها اروپا بلکه آسیا، آمریکا، کانادا و آمریکای لاتین نیز مسئولند.

جهان باید در قبال اتفاقی که در شمال افریقا و افغانستان در حال رخ دادن است عکس العمل نشان دهد و بی تفاوت نماند. مناطق متعددی در گیر جنگ هستند و به دنبال جنگ ، مهاجرت رخ می دهد و مهاجران باید محافظت شوند.

به نظر می رسد که امروزه نگرش متفاوتی نسبت به پدیده مهاجرت در مقایسه با جنگ جهانی دوم و ویتنام وجود دارد. به نظر شما علت چیست و چگونه می توان این نگرش منفی را تغییر داد؟

اولاً این نگاه تبعیض آمیز در همه جا وجود ندارد.برخورد های بسیاری در اروپا دیده شده که سرشار از انسان دوستی و همدردی است و مردم مهاجران را را با مهر در آغوش خود پذیرفته اند و به خانه های خود دعوت کردند.

من در اردوگاه های رم شاهد برخوردهای تحسین برانگیز مردم بودم اما در برخی بخش های اروپا فعالین سیاسی نژاد پرست و خارجی ستیز وجود دارند که من آنها را محکوم می کنم. اما این مسئله شامل همه اروپا نمی شود. و نشان دهنده ی ارزشهای UN و  اتحادیه اروپا  نیست. رهبران سیاسی چون آنگلا مرکل نخست وزیر آلمان و ژان کلود ریس اتحادیه اروپا و دولت سوئد سخاوتمندانه با مهاجران برخورد می کنند و درهای کشور  خود را رو به آنها باز کرده اند. نباید فقط براساس احزاب اقلیت قضاوت کنیم که نماینده نوعی وطن پرستی هستند که امروزه کاملاً منسوخ شده است

شمازمانی رابا پناهندها سپری کرده اید آیا به داستانی برخورده اید که شما را تحت تاثیر قرار دهد؟

بله امری که به شدت مرا تحت تاثیر قرار داد توانایی آنها در یادگیری زبان خارجی بود مخصوصاً با توجه به شرایط سختی که در آن به سر می برند. به نظرم اگر صدای پناهجویان به جای صدای گوشخراش وطن پرستها که احزاب حاشیه ای هستند در رسانه ها منعکس شده بود. ما می توانستیم پاسخ بهتری از مردم اروپا دریافت کنیم.

افکار عمومی پس از انتشار عکس کودکی که در ساحل جان باخته بود ناگهان تغییر کرد در حالی که ده سال است هزاران کودک، مادر و پدر در این مسیر قربانی شده اند.

آمار و ارقام غیر قابل انکار است. سیاستمداران که پس از انتشار عکس، مواضع سیاسی خود را تغییر دادند هرگز به این حقیقت اعتراف نکردند که می دانستند این وقایع رخ خواهد داد و بالاخره عکسها منتشر خواهد شد.بنابراین رهبران سیاسی باید بدانند که نحوه برخورد با این بحران در تاریخ به ثبت خواهد رسید و تاریخ آنها را قضاوت می کند.

این مسئله در اروپا قابل حل است  ۲۹درصد ثروت جهان در دست ماست. ما با وجود جمعیت فراوان با بحران کمبود جمعیت مواجه هستیم. اروپا به پناهجویان برای پر کردن حفره های اقتصادی خود نیاز دارد.

می توانید مسئله را روشن تر کنید؟

ببینید برای مثال آلمان کمترین میزان زاد و ولد در کل جهان را دارد. در نتیجه باید سالانه نزدیک به یک میلیون مهاجر بپذیرد تا بتواند در ۳۰سال آینده همان میزان که بازنشسته دارد، کارگر داشته یاشد.

آلمان اکنون به پدیده مهاجرت پاسخ میدهد، اما تصور نمی کنم که آلمان این عدد و آمار را محاسبه کرده باشد. به نظر من خانم مرکل بر اساس نگرانی اخلاقی که اشاره کرده، عمل می کند.من شخصاً سخن مرکل را باور می کنم. اما معتقدم علاوه بر بحثهای انساندوستانه مواضع اقتصادی نیز وجود دارد که در تمام اروپا صدق می کند. به خصوص در ایتالیا، اسپانیا  و پرتقال که اگر جمعیت در آنجا جایگزین نشود با مسائل پیچیده ای مواجه خواهند شد.

بنابراین ما باید یاد بگیریم که انسان هستیم و موظفیم به رعایت  اصول انسانی، ما باید ظرفیت پذیرش و ادغام با دیگران را داشته باشیم که به نظر می رسد همه این توانایی را ندارند. امروز شما نمی توانید جامعه ای داشته باشید که به خاطر نژاد، فرهنگ و مذهب عده ای را حذف می کند. ما باید ارزشها را به اشتراک بگذاریم نه اینکه براساس خون و نژاد تصمیم بگیریم.

ایا جامعه مدنی و بخش خصوصی در جایی که دولتها گامی برنداشته اند. اقداماتی انجام داده اند؟

در کالایس فرانسه من به شدت تحت تاثیر ngo های کوچکی قرارگرفتم که بیشتر از بریتانیا به فرانسه سفر کرده بودند و کمکهای قابل توجهی به مردم می کردند.

نهادهای غیر دولتی در سرتاسر دنیا مشغول به کارند.بسیاری ماهیت مذهبی دارند مثل هلال احمر از دنیای اسلام و سازمان های کاتولیک. این سازمانها به واقع در حال پشتیبانی هستند.

جامعه خیلی بخشنده تر از مردم و رهبرانشان است.

شما چه پیغامی برای دولتها دارید؟

من از دولتها درخواست می کنم که همکاری کنند و متوجه شوند که بحث حاکمیت مطلق یک توهم است و باید پشت سر گذاشته شود.

روزهایی که شما می توانستید پشت سیم های خاردار و مرزهایتان پنهان شوید، گذشته است. ما باید با مشارکت یکدیگر دنیای بهتری بسازیم و این بدان معناست که باید تصاویر و خاطرات قدیمی و تاریخی کشور خورد را کنار بگذاریم و به این اصل بازگردیم که همه انسان هستیم.

[1] . پیتر دنیس ساترلند   نماینده ویژه سازمان ملل متحد در امور مهاجرت زاده ۲۵ آوریل ۱۹۴۶  دردوبلین، ایرلند تاجر بین‌المللی ایرلندی ودادستان کل سابق ایرلند عضو حزب فاین گیال ،حزبی مردمی در اروپا می‌باشد. او نیز یک وکیل حرفه‌ای و نیز مشاور ارشد در نوار ایرلند و همچین مدیر دانشکده اقتصاد لندن بوده

LEAVE A REPLY